[Merhaba] [Karamezra`ya genel bir bakis] [Foto-Albüm] [Canli cekimler]
[Dünkü Karamezre`ye dair] [Yeni Halfeti] [Röportajlar] [Piknik yerleri] [Kurutmalar]
[Kültür-Müzik] [Komsularimiz] [Ziyaret Defteri] [Kürtçe öğren] [Linkler]
Halk oyunlari
GovendBu oyun en az üç kişi ile oynanır . Oyunculara davul zurna eşlik eder.
lzleyiciye göre sahne uygulaması ve düzen yoktur. Oyun, başı çekenin yönetiminde oynanır.
Halay başı elindeki puşuyla düzeni ve ritmi saġlar. Halaylarda neşe ve canlılık egemendir.
Ölçülü devinimlerle oynanır. Halay müziġi çeşitlidir. Ritm canlıdır. Ezgisi 2/4`lüktür.
Kadın ve erkekler birlikte oynuyorlarsa; sol kol saġ kol üzerine gelir, içten parmaklar birbirine geçilir.
Kollar ger gin, arkada kalacak biçimde kenetlenir.
 |
Bakışlar, dik ve serttir. Oyuncular omuz omuza verdikten sonra halay başlar. Sadece kadınlar oynuyorsa; el tutuşları deġişir.
Kollar çapraz olarak yanındakinin belinin üst ve alt tarafına atılır.
Arkadan bakıldıġında çapraz olduġu görülür. Halay iki bölümde oynanır. Birincisi sallanmadır.
Diz kırılarak, dört uzun, iki kısa diz devinimi yapılır.
Bu devinime beden ve omuzların ritmik biçimde eşlik etmesi gerekir. Omuz titretme erkekler içindir, kızlar düz oynar. Diyarbakır`da veya ilçelerinde, kırsal alanda halay oyununu
kadınerkek beraber oynadıkları gibi sade erkek ve sade kadýn türünde de oynarlar. Yalnız kadın vuruşları (öne çıkmak) deġişir.
Bu kadınlara özgü olup kadınların fiziki yapılarına uygun olarak oluştuġu sanılmaktadır.
Hafif öne eġilirler, saġsol saġsol olarak iki ayaklarını kullanıp, son ayak olan sol ayaġı ön tarafa vurup geri çekerler.
Kırsal alandaki erkek halayında ise kadınlarınkine benzer vuruşlar yapılmaktadır.
Ancak ayaklar daha serbest ve daha ileri çıkarılarak yapılır.
Merkez halayında ise vuruşlar küçük hafif öne eġilmiş olarak kırsal alandakinin aksine her iki ayak eşit olarak kullanılmaz.
Saġ ayak üç defa sol ayak ise bir defa öne vurulup ileri gidilir.
Vuruş noktasına geldiġinde ise ayak hareketleri aynı fakat sol ayak öne vurulup geri çekilir, son vuruş vurulup geri gelinir.
Geri gelişte önce sol sonra saġ ayak lar hafif havaya kaldırılıp başlama noktasına gelinir ve tekrar yerinde oynanmaya başlanır. Geri gelirken beklenmeden tekrar ileri çıkılabilir.
Delîlo:
Bu oyun üretimde birlik, dayanışma 46 içinde harcanan emeġin karşılıġının alınmasından doðan sevinci yansıtır.
Davul, zurna eşliġinde oynanır. Ezgisi 4/4`lüktür. Tempolu ve ritimlidir.
Oyun süresince zur nadan deġişik ezgiler çalınabilir. Serçe par maklardan tutuşulur.
Kollar yere paraleldir. Oyun süresince içten dışa doġru yaylandırılır ya da sert biçimde sallandırılır.
Oyuna saġ ayakla başlanır. Saġsol saġsol olmak şartı ile dört adım öne ve hafif saġa doġru atılır.
Son sol ayak vurulduktan sonra aynı ayak tekrar geri çekilir. Serçe parmakların tutulmasıyla dirsekler yarım açık,
yanındaki oyuncuyla dirsekler bitişik ve her oyuncunun dirseġi de kendi vücuduna bitişik olarak yalnız
kadın ve erkeklerce oynandıġı gibi karşılık olarak da oynanır.
Oyunda yöre türkü ve manileri (Delilo, Selimo, Tırlıanne, Ayvanda Yatan Oġlan vb.) okunur.
Bablekan
Erkeklerin genellikle oynadıġı bir oyndur gücü hırsı sembolize eder aynı zamanda meydanokumadır
Dizo
Bir hırsızı taklit eden bir oyundur parmak ucunda oynanır ve cok sade ve sessiz oynanan bir oyundur.
Yan baġlama
Adıyaman yöresinde genellikle oynanan bir oyundur. gelin aġırlama oyunudur.
Huxtaro
Köydeki herşeyden haberdar olmak deli birini sürekli köylüyü dinlemeye gönderir; bunu anlayan halk muhtarı
köyden kovalarlar. Muhtarın kaçışını taklit eden bir oyundur
Mîrcan
Köylerde kızların yayık ayran yaparken dengesini kaybeden bir kızla dalga geçerken ortaya cıkmıştır.
şexanî
Hikayesi federasyon tarafından kabul görmedi...
Giranî
Bu oyuna aġırlama da denir. Ritmik olmayan ve aġır hareketlerle oynanan bir oyunumuzdur.
Düġünün kivresi çoġu kere oyuncularla birlikte girani oyununu oynar ve tekrar yerine oturur.
Bu oyun ayaklar dizden kırılarak davulun ritmine uygun olarak aġır aġır oynanır.
 |
Tek ayak
Halay türündendir. Tek grup ya da karşılıklı iki grupla oynanır.
Bu oyunda ayak Vuruşları, halay müziġinden yarım ses aksaktır.
Bu, ileriye çıkış figürlerinde ve dik oyunda özellik olarak belirir. Müzik ezgisi 2/4`lüktür.
Karşılıklı oynamada belir gin özellik, atak devinimleridir. Bu oyunda ki tutuşlar da halay ve esmerde olduġu gibidir.
Üç defa saġ ve sol ayaklar yerinde kaldırılıp indirilir. Sol ayakla birlikte vücut hafif öne çıkarılır ve eġilinir.
Sol ayak öne vurulup geri çekilir. Öne çıkma halayda olduġu gibidir. Geri gelişler de vardır.
Davul Vuruşu halaydaki gibi seri olmayıp kesik kesik olur.
Cift ayak
Bu oyunda da tutuşlar, tek ayak oyununda olduġu gibidir.
Sol ayaklarını iki kez vurup çekerek oynadıkları bir oyundur. Öne çıkma ve geri gelişler de vardır.
Davulun vuruşu kesiktir. Öne çıkma halayda olduġu gibidir. Ancak, sol ayak savurması iki defa olur.
çapraz olması ve saġ ayaġın hareketidir. Öne çıkmak beklemeden olduġu gibi,
geri gelişte vardır Davulun vuruşlan da ritme göredir.
Zozan
Kadın oyunudur...kadınların harman toplamasını anlatan bir oyundur.
Dıng
Bu oyun adını davul sesinden almıştır. şöyle ki kulaġa gelen dın dın davul sesi
zamanla “dınge” şekline dönüşerek oyun adını almıştır.
Bir söylentiye göre; Avdan dönen baba çocuġuna annesinin nerede olduġunu sorar,
çocuk babasına anam dındına getti demiş.
Bu çocuġun söyleyişi çevrede ilgi toplamış o andaki hanımın oynadıġı oyunun adı “dıngey” olmuştur denilir.
Derg
Bu oyunda da tutuşlar, tek ayak oyununda olduġu gibidir.
Sol ayaklarını iki kez vurup çekerek oynadıkları bir oyundur.
Öne çıkma ve geri gelişler de vardır. Davulun vuruşu kesiktir. Öne çıkma halayda olduġu gibidir.
Ancak, sol ayak savurması iki defa olur.
çapraz olması ve saġ ayaġın hareketidir. Öne çıkmak beklemeden olduġu gibi,
geri gelişte vardır Davulun vuruşlan da ritme göredir.
Xelef
Mir oyunudur... Botan ve Serhat mirlerinin karşılıklı oynadıġı bir oyundur.